سيد جلال مصطفوى كاشانى

428

مجموعه آثار دكتر سيد جلال مصطفوى كاشانى ( فارسى )

محفوظ نگاه دارد ، بايد از معالجه بيماران غير قابل علاج كه يقين قطعى به مردن آن‌ها دارد خوددارى كند . هم‌چنين دستورهاى ديگرى در كتب قديم يونان دربارهء اخلاق پزشكان ديده مىشود كه بعضى از آن‌ها اين است : طبيب بايد قيافهء متفكر و متين داشته باشد و در عين حال ، متكبر و متفرعن نباشد ، زيرا در اين صورت ، معروف به گنده‌دماغى و پرفيس و افاده بودن خواهد شد و هم‌چنين در عين حال كه بايد قيافهء شاد و بشاش داشته باشد ، نبايد حالت جلفى به خود بگيرد و مانند كودكان بخندد و حركات خارج از نزاكت از خود بروز دهد ، بايد از استحكام و مقاومت عصبى به حد اعلا برخوردار بوده و در تمام حالات و موارد زندگى استقامت كامل داشته باشد ، زيرا در تمام ساعات شبانه‌روز با عامهء مردم از هر طبقه و هر صنف كه داراى روحيات گوناگون هستند سروكار خواهد داشت و از كودكان خردسال گرفته تا پيران كهنسال كه جسما و روحا مريض هستند به او مراجعه خواهند كرد و پرواضح است كه بايد با صبر و حوصلهء كامل با همه بسازد و همگان را از هر لحاظ و مخصوصا از نظر درمان بيماريشان راضى نگاهدارد و بنابراين يكى از مهم‌ترين صفات مشخصه پزشك اين است كه هميشه و در همه جا بايد بر نفس خود تسلط كامل داشته و در برابر هرگونه ناملايمات زندگى كنترل روحى خود را حفظ كند . در كتاب سوسروته ، پزشك و جراح هند قديم ، دربارهء اخلاق و رفتار پزشك چنين مىنويسد : پزشك بايد به علوم آسمانى آشنايى داشته باشد و از كينه‌توزى و نخوت و نفع‌جويى بپرهيزد ، پاكدل و درستكار باشد و در آميزش با مردم و بيماران با منتهاى رأفت و مهربانى صحبت نمايد ، با استادان خود با منتهاى احترام رفتار كند و تنگدستان و رنجوران را بدون اجرت درمان نمايد و پيوسته در فكر بيمار خود باشد و هيچ‌گاه نفع شخصى را مد نظر نداشته باشد ، از همه مهم‌تر اينكه بيش از توانايى بيمار و احتياج شخصى حق المعالجه نگيرد و ديگر اينكه تا بيمار درخواست عيادت و معاينه نمايد به بالينش حاضر شود ، هم‌چنين دربارهء پزشك معتقد بوده كه بايد تميز و پاك با لباس سپيد و ناخن‌هاى كوتاه باشد و از خانواده اصيل باشد . كتاب ريگ ودا ، قبل از زرتشت و تدوين كتاب اوستا ، نيز قبل از ظهور بقراط طبيب يونانى ساخته و پرداخته شده است ، منتها سوگندنامه بقراطى به مناسبت آنكه منظم‌تر و كامل‌تر از آيين و سنتى است كه ذكر شد و با شاهكارهاى ديگر بقراط توأم بوده و در دنياى متمدن قديم خيلى سريع انتشار يافته ، بدين لحاظ در جهان شهرتى كم‌نظير يافته و بر اثر همين شهرت به بيشتر زبان‌ها برگردانده شده است .